AI Günlükleri: Yapay zekâ dünyasında bu hafta (5 Ekim 2026)

Son dönemde gündelik hayatta çok daha yaygın biçimde kullanılmaya başlanan yapay zekâ teknolojileri hızla gelişmeye devam ediyor. Neredeyse her gün bu alanda dikkat çekici bir gelişme yaşanırken, önemli eşikler de bir bir aşılıyor.

"AI Günlükleri" serimizde, önümüzdeki dönemde dünyadaki hayatı kayda değer ölçüde değiştirme potansiyeline sahip olan bu teknolojik devrimin gelişimini düzenli olarak kayıt altına almaya devam ediyoruz. Yapay Zekâ Dünyasında Bu Hafta Neler Yaşandı? Her zaman olduğu gibi bu hafta da yeni yapay zekâ araçları hayatımıza girerken, yapay zekânın gelişimine dair tartışmalar da bu hafta da devam etti.

İşte yapay zekâ dünyasında bu haftanın öne çıkan gelişmeleri: ABD yapay zekâyı teknoloji patronlarının insafına bıraktı Elon Musk, Jensen Huang, Mark Zuckerberg, Satya Nadella, Sundar Pachai gibi teknoloji patronları, yapay zekânın sebep olabileceği güvenlik sorunlarını görüşmek için Beyaz Saray'da Donald Trump'ın konuğu oldu.

Ancak son dönemde yaşanan korkutucu olaylara ve üst üste gelen yavaşlama çağrıları, günün sonunda somut hiçbir şeye dönüşmedi. Donald Trump, yapay zekânın güvenli bir şekilde geliştirilmesini teknoloji patronlarının insafına bıraktı. Şirketlere AI konusunda herhangi somut bir yaptırım ya da sınırlama getirmeyen ortak bir mutabakata imza atıldı.

Bu anlaşma bağlayıcı olacak mı sorusuna Donald Trump, "etik olarak bağlayıcı" olacak cevabını verdi. Türkiye'de yapay zekâ kullanımı iki katına çıktı Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) açıkladığı 2026 verilerine göre, hem bireylerin hem de kurumların yapay zekâ kullanımında son bir yılda ciddi bir artış yaşandı. TÜİK verilerine göre, 2026 yılında üretken yapay zekâ kullanan bireylerin oranı yüzde 37,6'ya ulaştı.

Bu oran 2025 yılında yüzde 19,2 seviyesindeydi. Yani bir yıl içerisinde üretken yapay zekâ kullananların oranında yaklaşık iki katlık bir artış gerçekleşti. Türkiye'de yüzde 12,4'lük bir kesimin yapay zekânın varlığından bile haberdar olmaması, raporda dikkat çeken bir diğer detay oldu. Griffin adlı yapay zekâ, insandan ayırt edilemedi [twitter=https://x.

com/tavus/status/2105704169009246248] Yapay zeka şirketi Tavus, insanlarla yüz yüze iletişimi gerçek zamanlı olarak anlayıp sürdürebilen Griffin adlı yeni modelini tanıttı. Şirket, Griffin’i yeni bir model sınıfı olan İnsan Etkileşim Modeli (Human Interaction Model - HIM) olarak tanımlıyor.

Griffin, konuşmayı dinlerken karşısındaki kişinin yüz ifadelerini, bakışlarını, hareketlerini ve sessiz kalmasını da değerlendirerek buna göre konuşma, ses tonu, mimik ve beden hareketleri üretebiliyor. Griffin’in en dikkat çekici sonuçlarından biri, Tavus’un gerçekleştirdiği yüz yüze görüşme testinden geliyor.

54 katılımcının 26’sı, yani yüzde 48’i, bir dakikalık görüşmenin ardından karşılarındaki kişinin gerçek bir insan olduğunu düşündü. Tavus, bu sonucu kendi değerlendirmesine göre bir modelin ilk kez gerçek zamanlı video Turing testini geçtiği sonuç olarak nitelendiriyor.

Stanford ve NVIDIA'nın geliştirdiği CLM, yapay zekâyı çok daha hızlı hâle getirebilir Stanford ve NVIDIA araştırmacıları tarafından geliştirilen Contrastive Language Models (CLM), özellikle AI ajanlarını çok daha hızlı hâle getirebilecek yeni bir yaklaşım olarak yapay zekâ dünyasında ses getirmeyi başardı.

Benzer bir amaca hizmet eden JEV'den çok daha hızlı çalışabilen CLM, AI ajanlarının her işlem için büyük dil modellerinden cevap istemesine gerek bırakmıyor. JEV gibi CLM de her karar için büyük dil modellerine cevap ürettirmek yerine, farklı bir yöntem izleyerek en doğru cevabı hızlıca bulabiliyor.

JEV sınırlı seçenekler arasından hızlı ve yapılandırılmış kararlar vermeye odaklanırken, CLM durum-eylem ilişkisini öğrenerek bu iki tarafı birbirleriyle eşleştirmeye çalışıyor. Bugün yapay zekâ sistemlerinde çok sayıda farklı görev tek bir büyük dil modeline yükleniyor.

Model hem planlıyor, hem araç seçiyor, hem kod yazıyor, hem ürettiği sonucu kontrol ediyor hem de gerektiğinde işlemi yeniden başlatmaya karar veriyor. JEV ve CLM gibi modeller ise bu mimarinin değişebileceğini gösteriyor.

Örneğin gelecekte bir AI ajanı büyük dil modelini sadece planlama ve kod yazma için kullanırken; doğru aracı seçme, işlemleri doğrulama, sonuçları sıralama gibi ara adımları CLM ve JEV gibi karar modellerine bırakabilir. Bu Hafta Çıkan Yapay Zekâ Araçları OpenAI, kullanıcı adına arka planda çalışabilen yeni yapay zekâ ajanı Dot’ları (veya Dots) kullanıma sundu.

GPT-6 Astra’dan güç alan Dot’lar, kendi bulut bilgisayarlarını ve tarayıcılarını kullanarak 4. 000’den fazla uygulamaya bağlanabiliyor. Google, bugüne kadarki en güçlü yapay zekâ modeli olan Gemini 4 Argon'u tanıttı. 1 milyon token çıktı kapasitesine sahip model, kodlama ve siber güvenlikte güçlü yetenekler sunuyor. [twitter=https://x.

com/GoogleAI/status/2105388478683119904] Yapay zekâ modellerini yerel olarak çalıştıran kullanıcıların en çok başvurduğu araçlardan olan Comfy UI'a Comfy Agent adını taşıyan bir AI ajanı eklendi. Comfy Agent, kullanıcılar için pek çok görevi otonom olarak yerine getirebiliyor. [twitter=https://x. com/ComfyUI/status/2105697121190178891] OpenAI, GPT-6. 1 Sol modelini tanıttı.

Şirket, yeni modelin kodlama ve profesyonel işlerde GPT-6 Astra'ya yakın performans sunduğunu ve daha düşük maliyetle çalıştığını açıkladı. [twitter=https://x. com/OpenAI/status/2104986129686741046] Bu hafta tanıtılan Ideogram 4. 5, görseller üzerinde oynama yapma ve en ufak detayları bile yüksek hassasiyetle değiştirme konusundaki piyasadaki en iyi yapay zekâlardan biri olarak dikkat çekyior. [twitter=https://x.

com/ideogram_ai/status/2105327223431737780] Bu hafta tanıtılan bir diğer üretken yapay zekâ olan Flux 3, kullanıcılara görsel oluşturma ve düzenleme konusunda piksel seviyesinde kontrol veriyor. Ancak Ideogram'ın aksine bu model şimdilik açık kaynak değil. [twitter=https://x.

com/bfl_ai/status/2105734605621825738] Metin seslendirme modelleriyle tanınan Elevenlabs'in en yeni modeli Eleven V4, yapay zekâ ile seslendirme konusunda çıtayı biraz daha yukarı çekiyor. [twitter=https://x. com/ElevenLabs/status/2104572127617994917] ChatGPT, kıyafetleri kendi fotoğrafınız üzerinde görmenizi sağlayan sanal deneme özelliğini kullanıma sundu.

Microsoft, biyoloji için geliştirdiği yapay zekâ modeli Quine'yi tanıttı. Biyolojinin farklı seviyeleri arasında bağlantı kurmayı amaçlayan çok modlu bir "dünya modeli" olarak tanımlanan Quine, genomik, proteinler, kimya, RNA, hücresel durum ve biyogörüntüleme gibi farklı veri türlerini birlikte değerlendiriyor. [twitter=https://x.

com/MSFTResearch/status/2104970526024167428] OpenAI, ChatGPT’nin iş dünyasındaki kullanımını genişleten yeni araçlarını duyurdu. Şirketin yeni özellikleri arasında ekiplerin ortak çalışabileceği Space, belge oluşturma aracı Pages ve sunum hazırlamaya yönelik Slides bulunuyor. [twitter=https://x.

com/ChatGPT/status/2104986841145602351] Sadece 164 MB'lık son derece küçük bir model olan Phonon-2, buna karşın konuşmaları metne dönüştürme konusunda OpenAI'ın Whisper'ına yakın bir performans sunuyor. [twitter=https://x. com/yoitsmanan/status/2104990913886031993] Yapay Zekâ Dünyasından Kısa Kısa OpenAI, GPT-6. 1 Astra modelinin çıkışını güvenlik endişeleri nedeniyle erteledi.

Nvidia, kontrolden çıkan yapay zekâ ajanlarını milisaniyeler içinde karantinaya alabilen Open Agent Safety Platform'u duyurdu. Sistem, yazılım ve donanım tabanlı denetim sunuyor. Microsoft Copilot'a yüklenen fotoğrafların insan çalışanlar tarafından incelendiği ortaya çıktı. Üstelik bazı çalışanlar, cinsel ve rahatsız edici içeriklerle karşılaşıyor. Anthropic, Çinli yapay zekâ GLM-5. 3 konusunda uyardı.

Aynı Claude Mythos gibi GLM-5. 3 de son derece tehlikeli olabilecek siber saldırı araçları geliştirebiliyor. Gemini'yi ücretsiz kullananlar 9 Ekim'den itibaren Flash ve Pro modellerine erişimlerini kaybedecek. Bu kullanıcılar için yalnızca Flash-Lite modeli erişilebilir olacak. ChatGPT'nin en pahalı paketi olan Pro 500’ün Türkiye fiyatı aylık 26. 499 TL olarak belirlendi.

Sam Altman, OpenAI’ın yapay zekâyı güvenli hâle getirmeden halka arz olmayacağını açıkladı. Google, yapay zekâ destekli arama özelliklerinde içerikleri kullanılan yayıncılara ödeme yaptığı pilot programı test etmeye başladı. OpenAI, AI ajanlarıyla bağlantılı yetkisiz faaliyetler nedeniyle 100’den fazla kuruluşu uyardı. Şirket, olayları araştırmak için yaklaşık 50 petabaytlık veriyi inceliyor.

Yapay zekânın maliyeti tarihteki birçok teknolojiden daha hızlı düşüyor. Epoch AI verilerine göre belirli bir performans seviyesine ulaşmanın maliyeti 18 ayda yüzde 99,87 geriledi. Toyota Corolla'nın direksiyonuna geçen yapay zekâ modelleri gerçek bir parkurda test edildi. Bazıları yönünü bulmakta ve karar vermekte zorlanırken yalnızca biri parkuru tamamlamayı başardı.

İtalya'nın en büyük bankalarından Intesa Sanpaolo'nun iştiraki Fideuram, yapay zekâ destekli dolandırıcılıkta 95 milyon euro kaybetti.

Kaynak: DonanımHaber