Ekran Kartının Gerçek Güç Tüketimini Ölçmenin Yolları
Özet haber: Ekran kartlarında belirtilen TGP, TBP veya TDP değerleri her kullanım senaryosundaki tüketimi göstermiyor. GPU-Z, HWiNFO ve wattmetre gibi araçlar farklı noktaları ölçtüğü için sonuçları doğru yorumlamak gerekiyor.

Ekran kartının güç tüketimi; iş yükü, GPU frekansı, çalışma voltajı, sıcaklık ve güç limiti gibi etkenlere göre değişiyor. Teknik özelliklerde yer alan 300 veya 450 watt gibi değerler, kartın her zaman bu seviyede çalıştığı anlamına gelmiyor. NVIDIA’nın kullandığı TGP ve AMD’nin yaygın olarak kullandığı TBP, genel olarak GPU, video belleği ve güç yönetimi bileşenlerini kapsayan toplam kart tüketimini ifade ediyor. Ancak üreticilerin ölçüm yöntemleri farklılaşabildiği için bu değerler her durumda doğrudan karşılaştırılamıyor.
GPU-Z ve HWiNFO, standart kullanıcıların tüketimi izlemesi için en kolay seçenekler arasında bulunuyor. GPU-Z’nin Sensors bölümündeki Board Power Draw kartın toplam tüketimini, GPU Chip Power Draw ise yalnızca grafik işlemcisinin tüketimini gösteriyor. PCIe Slot Power ve 8-Pin Power gibi sensörler, enerjinin hangi bağlantılardan geldiğini ayrı ayrı gösterebiliyor; ancak bütün ekran kartlarında bu seçenekler bulunmuyor. HWiNFO’da da GPU Total Board Power, GPU Power veya GPU Core Power değerleri görülebiliyor. Bu verilerin doğrudan fiziksel ölçüm yerine sensör ve GPU hesaplamalarına dayanabileceği unutulmamalı.
Priz tipi wattmetre ise yalnızca ekran kartını değil, bilgisayarın tamamının şebekeden çektiği gücü ölçüyor. Bu nedenle GPU-Z 300 watt gösterirken wattmetrede 500 watt görülmesi normal olabilir. Aradaki farkta işlemci, anakart, RAM, depolama birimleri, fanlar ve güç kaynağının dönüşüm kayıpları yer alıyor. Örneğin bileşenler toplam 450 watt tüketiyor ve PSU yüzde 90 verimlilikle çalışıyorsa prizden yaklaşık 500 watt çekilebiliyor. Bu toplamdan yazılımlardaki diğer bileşen değerlerini çıkarmak, ekran kartının kesin tüketimini vermiyor.
Daha hassas ölçüm için PCIe yuvası ile harici güç kablolarından geçen elektriği doğrudan izleyen özel donanımlar kullanılıyor. NVIDIA PCAT gibi sistemler, farklı bağlantılardan alınan gücü ölçerek toplam kart tüketimini hesaplayabiliyor. Standart PCIe x16 yuvası 75 watt, 6 pin bağlantı 75 watt, 8 pin bağlantı 150 watt nominal kapasite sunarken 12V-2×6 bağlantısı uygun koşullarda 600 watt’a kadar aktarımı destekliyor; bu kapasiteler sürekli tüketim anlamına gelmiyor. Uygun olmayan ölçüm adaptörleri elektriksel sorunlara yol açabileceğinden bu işlemler amaca uygun donanımlarla yapılmalı.
Karşılaştırmalı testlerde aynı oyun, çözünürlük ve grafik ayarları kullanılmalı; yalnızca anlık değere değil, ortalama ve maksimum tüketime de bakılmalı. FPS sınırı, V-Sync, DLSS ve FSR tüketimi değiştirebilir. Kısa süreli güç sıçramaları yazılımlar tarafından yakalanamayabilir. Dizüstü bilgisayarlarda güç profili, soğutma ve Dynamic Boost gibi özellikler sonucu etkiler. Ayrıca watt, elektrik faturasında kullanılan kWh ile aynı değildir: 250 watt tüketen bir ekran kartı iki saatte 0,5 kWh enerji harcar; toplam tüketimde diğer bileşenler ve PSU kayıpları da hesaba katılır.
Kaynak: Technopat


