Elon Musk’tan 74 milyar dolarlık dev yapay zeka yatırımı!
Özet haber: Elon Musk’ın uzay ve teknoloji şirketi SpaceX, ABD’de 74 milyar doları aşan yeni bir yatırım planını duyurdu. Şirket, Teksas ve Arizona eyaletlerinde yapay zekâ sistemlerinin eğitilmesi için iki büyük süper bilgisayar ve veri merkezi kampüsü kuracak. Teksas’taki Starbase tesisine 24 milyar doların üzerinde, Arizona’daki yeni kampüse ise yaklaşık 50 milyar dolar ayrılacak. Projeler kapsamında binlerce […] Devamı: Elon Musk’tan 74 milyar dolarlık dev yapay zeka yatırımı! Technopat

Elon Musk’ın uzay ve teknoloji şirketi SpaceX, ABD’de 74 milyar doları aşan yeni bir yatırım planını duyurdu. Şirket, Teksas ve Arizona eyaletlerinde yapay zekâ sistemlerinin eğitilmesi için iki büyük süper bilgisayar ve veri merkezi kampüsü kuracak.
Teksas’taki Starbase tesisine 24 milyar doların üzerinde, Arizona’daki yeni kampüse ise yaklaşık 50 milyar dolar ayrılacak. Projeler kapsamında binlerce kişiye istihdam sağlanması ve yeni enerji altyapılarının kurulması planlanıyor.
SpaceX’in 12 Kasım 2026 tarihinde duyurduğu yatırım planı, şirketin uzay taşımacılığı ve Starlink uydu interneti faaliyetlerinin yanında yapay zekâ altyapısındaki büyümesini de kapsıyor. Yeni tesisler, büyük yapay zekâ modellerinin eğitilmesi ve yüksek işlem gücü gerektiren sistemlerin geliştirilmesi için kullanılacak.
İlk proje, SpaceX’in Starship roketlerini geliştirdiği Teksas eyaletinin Rio Grande Valley bölgesinde hayata geçirilecek. Starbase yakınlarında kurulacak süper bilgisayar tesisi için 24 milyar doların üzerinde yatırım öngörülüyor. Şirket, daha önce Starship programı ve bölgedeki altyapı çalışmaları için 15 milyar doların üzerinde kaynak ayırmıştı.
Teksas’taki yeni tesis, gelişmiş yapay zekâ modellerinin eğitiminde kullanılacak. Bu sistemlerin tıbbi araştırmalar, acil durum müdahaleleri, ileri üretim teknolojileri ve ulusal güvenlik alanlarında değerlendirilmesi planlanıyor. SpaceX ayrıca tesisi uzay tabanlı bilgi işlem teknolojileri üzerinde çalışmalar yürütmek için de kullanacak.
Projenin önemli ayrıntılarından biri enerji altyapısı olacak. SpaceX, yeni veri merkezinin ihtiyaç duyduğu elektriği kendi tesislerinde üretecek ve kamu elektrik şebekesinden enerji çekmeyecek. Bu kapsamda doğal gazla çalışan bir elektrik üretim tesisi de kurulacak.
Starbase yakınlarındaki proje için yaklaşık 444 dönümlük değil, 444 acre büyüklüğünde, yaklaşık 180 hektarlık bir arazi ayrıldı. Brownsville Limanı yakınlarındaki arazi daha önce Brownsville kentinin idari sınırları içerisindeydi. Ancak bölge, SpaceX’in talebi üzerine Brownsville sınırlarından çıkarıldı ve daha sonra Starbase yönetimine bağlandı.
Arazinin statüsünün değiştirilmesi, yerel yönetimlerin veri merkezi projelerine yönelik yeni düzenlemeleriyle aynı döneme denk geldi. Brownsville yönetimi, veri merkezi başvurularını 90 gün süreyle durduran bir karar aldı. Ancak SpaceX’in kullanacağı arazi bu kararın yürürlüğe girdiği tarihte Brownsville sınırları dışında kalıyordu.
Teksas projesi kapsamında bugüne kadar 3.000’in üzerinde inşaat istihdamı oluşturulduğu açıklandı. Tesis faaliyete geçtiğinde ise 500’den fazla kalıcı iş pozisyonu bulunacak. SpaceX, veri merkezinin inşasını ve işletmesini doğrudan üstlenecek.
Şirket ayrıca Brownsville ve Cameron County bölgesindeki su ve atık su altyapısının geliştirilmesi için 220 milyon dolarlık özel sermaye katkısında bulunacak. Bu tutarın 40 milyon dolarlık kısmı Brownsville Public Utilities Board’a aktarıldı.
Altyapı projeleriyle günlük yaklaşık 20 milyon galon, yani 75,7 milyon litre ek su kapasitesi oluşturulması planlanıyor. Bunun 8 milyon galonu arıtılmış suyun yeniden kullanılması, 12 milyon galonu ise tuzlu yeraltı suyunun arıtılması yoluyla sağlanacak. Yeni altyapı kamu mülkiyetinde kalacak ve SpaceX’e özel su kullanım hakkı verilmeyecek.
İkinci büyük yatırım ise Arizona eyaletinin Cochise County bölgesinde gerçekleştirilecek. Yaklaşık 50 milyar dolar değerindeki yeni süper bilgisayar kampüsü, Teksas projesinden daha büyük bir bütçeye sahip olacak. Tesisin inşası için yerel yönetimden gerekli izinlerin alınması gerekiyor.
Arizona’daki proje, Willcox Playa yakınlarında yaklaşık 747 acre, yani 302 hektarlık bir alana kurulacak. Planlama belgelerinde her biri yaklaşık 45.800 metrekare büyüklüğünde dokuz veri merkezi binası bulunuyor. Kampüsün tamamlanması durumunda toplam elektrik ihtiyacının 6 gigavata kadar ulaşabileceği belirtiliyor.
Tesisin dört aşamada geliştirilmesi ve her aşamada 1,5 gigavatlık ek kapasitenin devreye alınması öngörülüyor. İnşaatın, gerekli imar ve kullanım izinlerinin verilmesi durumunda Mart 2027’de başlaması planlanıyor.
SpaceX, Arizona’daki veri merkezinin enerji ihtiyacı için bölgesel elektrik kooperatifleriyle çalışıyor. Proje kapsamında mevcut yenilenebilir enerji kaynaklarından yararlanılması, elektrik altyapısının genişletilmesi ve yaklaşık 3,6 milyar dolarlık şebeke yatırımı yapılması gündemde.
Planlama belgelerinde ayrıca 24 gigavatsaat kapasiteli batarya enerji depolama sistemi yer alıyor. Bu sistemle elektrik tüketimindeki dalgalanmaların dengelenmesi ve veri merkezi faaliyetlerinin bölgesel şebeke üzerindeki etkisinin azaltılması öngörülüyor.
SpaceX, yeni enerji yatırımlarının tamamlanmasıyla elektrik kooperatifi üyelerinin faturalarında yüzde 20’ye varan düşüş yaşanabileceğini açıkladı. Ancak bu oran henüz gerçekleşmiş bir tasarruf değil ve projenin tamamlanmasına bağlı bir hesaplamaya dayanıyor.
Arizona tesisinde su tüketimini sınırlandırmak için kuru soğutma teknolojisi kullanılacak. Geleneksel su buharlaştırmalı soğutma sistemlerinden farklı olarak çalışan bu yöntemde, ısının uzaklaştırılması için ağırlıklı olarak hava kullanılıyor. Mevcut projede endüstriyel amaçlı yeraltı suyu tüketimi veya yeni su kuyusu açılması planlanmıyor.
Arizona kampüsünün inşası sırasında yaklaşık 5.500 kişiye iş sağlanması bekleniyor. Tesisin faaliyete geçmesinin ardından 1.000 kalıcı istihdam pozisyonu oluşturulacak. Böylece iki eyaletteki projelerin toplam kalıcı istihdam kapasitesi 1.500 kişinin üzerine çıkacak.
Bununla birlikte Arizona’daki yatırım, bölge sakinlerinin bir bölümünün tepkisiyle karşılaştı. Veri merkezinin enerji tüketimi, yeraltı suyu kaynakları ve çevresel etkilerine ilişkin endişeler nedeniyle yaklaşık 2.400 imzanın toplandığı bir itiraz kampanyası başlatıldı.
Cochise County yetkililerinin projeye ilişkin izin başvurusunu 9 Aralık 2026 tarihinde değerlendirmesi bekleniyor. Aynı gün Teksas’taki Starbase yönetimi de veri merkezi ve elektrik üretim tesisi için talep edilen emlak vergisi indirimi ile ekonomik kalkınma anlaşmasını görüşecek.
SpaceX’in yeni veri merkezi yatırımları, şirketin 2026 yılında xAI’ı bünyesine katmasının ardından genişlettiği yapay zekâ faaliyetlerinin bir parçası. Şirketin yılın üçüncü çeyreğinde elde ettiği gelirin yarısından fazlası yapay zekâ bölümünden geldi. SpaceX ayrıca Google ve Anthropic gibi şirketlere de bilgi işlem kapasitesi sağlıyor.
Şirketin ABD’deki diğer teknoloji yatırımları arasında Teksas’ın Grimes County bölgesinde duyurduğu 100 milyar dolarlık Terafab gelişmiş çip üretim projesi ve Bastrop kentindeki Starlink altyapı çalışmaları da bulunuyor. Terafab için açıklanan yatırım tutarı, Teksas ve Arizona’daki veri merkezi projelerinin 74 milyar doları aşan bütçesinden ayrı tutuluyor.
1996 yılında Üsküdar’da doğan Mert Can Aka, sinema, bilim, teknoloji ve tarih alanlarına duyduğu ilgiyle şekillenen kariyerinde teknoloji editörlüğüne odaklandı. Öğrenmeyi ve bilgiyi aktarmayı merkeze alan Aka, farklı kurumlarda çeşitli görevler üstlendi. Bu süreçte MediaMarkt’ın MediaTrend Teknolojik Yaşam dergisini son sayısına kadar yöneterek dergicilik tarafında da deneyim kazandı. Bilgisayar Mühendisliği, Bilgisayar Programcılığı, Web Tasarım ve Kodlama ile birlikte Adalet ve İktisat alanlarında akademik geçmişe sahip olan Aka, bugün Technopat’ta Yazı İşleri Müdürü olarak görev yapıyor. Otomotivden yapay zekaya, donanımdan ev teknolojilerine uzanan geniş bir yelpazede ürettiği on bini aşkın içerik yüz milyonlarca okura ulaştı.
Kaynak: Technopat


